Esther van Riet, 13 februari 2026

Vrije advocaatkeuze voor VvE’s en de appartementseigenaren uitgelegd

Vrije advocaatkeuze bij een rechtsbijstandsverzekering
Veel VvE’s en appartementseigenaars hebben een rechtsbijstandsverzekering. Ontstaat een geschil dat onder de dekking valt, dan bestaat vaak recht op vrije advocaatkeuze. Maar wat houdt dat recht precies in? En wanneer kan een VvE of appartementseigenaar hier daadwerkelijk gebruik van maken?

Wat betekent vrije advocaatkeuze?
Vrije advocaatkeuze betekent dat de VvE of appartementseigenaar zelf een advocaat mag kiezen om zijn of haar belangen te behartigen. De verzekeraar moet de zaak dan uitbesteden aan deze voorkeursadvocaat. Tussen de advocaat en de verzekeraar worden vervolgens afspraken gemaakt over de vergoeding van de kosten.

Vrije advocaatkeuze bij een gerechtelijke procedure
In ieder geval bestaat recht op vrije advocaatkeuze wanneer sprake is van een gerechtelijke procedure. Dat geldt zowel wanneer de VvE of appartementseigenaar zelf een procedure start, als wanneer hij daarin wordt betrokken. Ook procedures bij de kantonrechter vallen hieronder.
Dit is met name relevant in het appartementsrecht. Veel VvE-geschillen worden namelijk aan de kantonrechter voorgelegd, zoals:

  • procedures tot vernietiging van besluiten van de vergadering van eigenaars;
  • verzoeken om een vervangende machtiging tot toestemming van de rechter.

Dus zowel in geval van een procedure bij de kantonrechter als bij de rechtbank heeft de VvE of appartementseigenaar recht op een advocaat naar eigen keuze.

Ook zonder procedure vrije advocaatkeuze
De vrije advocaatkeuze is ruimer dan vaak wordt gedacht. Het Europees Hof van Justitie heeft bepaald dat dit recht ook geldt in elke fase die kan leiden tot een gerechtelijke procedure. Dus óók in het buitengerechtelijke traject.

Dat betekent dat een VvE of appartementseigenaar soms al vóór een procedure een eigen advocaat kan inschakelen, op kosten van de rechtsbijstandsverzekeraar.

Vrije advocaatkeuze bij belangenverstrengeling of geschil met de verzekeraar
Daarnaast bestaat recht op vrije advocaatkeuze bij belangenverstrengeling, bijvoorbeeld wanneer twee partijen met een conflict bij dezelfde rechtsbijstandsverzekeraar zijn verzekerd.
Ook wanneer een verzekerde het niet eens is met het standpunt van de verzekeraar, kan vrije advocaatkeuze aan de orde zijn. Via de geschillenregeling in de polis kan dan een second opinion worden gevraagd bij een zelfgekozen advocaat.

Vragen over vrije advocaatkeuze?
Twijfelt u of u als VvE of appartementseigenaar recht heeft op vrije advocaatkeuze? Neem gerust contact op. Rijssenbeek Advocaten is specialist in het appartementsrecht en denkt graag met u mee.

Lees ook

Basiscursus appartementsrecht startende VvE-beheerder

Wegens het succes van de opleidingsdag van vorig jaar en de toenemende vraag organiseert Rijssenbeek Advocaten op dinsdag 7 april 2026 opnieuw een basiscurs...

Lees volledig bericht